สาเหตุสำคัญที่ทำให้ลูกมีน้ำหนักหรือส่วนสูงต่ำกว่าเกณฑ์ คือการได้รับสารอาหารต่างๆ ไม่เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย ทั้งในแง่ของชนิดและปริมาณ ซึ่งอาจเกิดได้จากปัจจัยหลายอย่าง เช่น

  • เด็กมีพฤติกรรมปฏิเสธอาหาร ไม่ยอมกินเนื้อสัตว์ หรืออาหารที่มีพลังงานสูง เป็นต้น
  • ระบบการย่อยและการดูดซึมสารอาหารบกพร่อง 
  • มีความเจ็บป่วยบางอย่าง เช่น ต่อมไทรอยด์ทำงานมากกว่าปกติ หัวใจพิการแต่กำเนิด ไตวายเรื้อรัง ซึ่งเป็นภาวะที่ทำให้ร่างกายต้องใช้พลังงานเพิ่มมากขึ้น 



เมื่อร่างกายขาดสารอาหารหรือเจ็บป่วยจะทำให้น้ำหนักลดลงก่อน หากขาดสารอาหารเรื้อรังจะมีผลต่อความสูงด้วย ดังนั้นการติดตามการเจริญเติบโตของลูกอย่างสม่ำเสมอจึงมีความสำคัญมาก เมื่อสังเกตเห็นว่าลูกมีการเจริญเติบโตที่ผิดไปจากเกณฑ์ปกติ ควรปรึกษาแพทย์ โดยแนะนำให้พ่อแม่จดบันทึกชนิดและปริมาณอาหารที่เด็กกินในแต่ละวันสัก 2-3 วันก่อนไปพบแพทย์ จะช่วยให้แพทย์สามารถให้คำแนะนำและรักษาได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น 


ดัดแปลงจาก:  

  • บทที่ 3 การส่งเสริมสุขภาพ. คู่มือสำหรับพ่อแม่เพื่อการดูแลและพัฒนาเด็ก ตอนเด็กวัยอนุบาล 3-6 ปี. ราชวิทยาลัยกุมารแพทย์แห่งประเทศไทย สมาคมกุมารแพทย์แห่งประเทศไทย . หน้า 19-20. 
  • บทที่ 4 การเจริญเติบโต. คู่มือสำหรับพ่อแม่เพื่อการดูแลและพัฒนาเด็ก ตอนวัยเด็กเล็ก 0-3 ปี. จัดทำโดยราชวิทยาลัยกุมารแพทย์แห่งประเทศไทย สมาคมกุมารแพทย์แห่งประเทศไทย . หน้า 32-33. 
  • ภาวะทุพโภชนาการ. คู่มือแนวทางการดำเนินงาน ส่งเสริมสุขภาพด้านโภชนาการ ในคลินิกสุขภาพเด็กดี สำหรับบุคลากรสาธารณสุข สำนักโภชนาการกรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2558. หน้า 3 (https://bit.ly/2EELN42)
  • เอกสารหมายเลข 22 การประเมินภาวะโภชนาการเด็ก. กลุ่มควบคุมป้องกันด้านโภชนาการ สำนักโภชนาการ กรมอนามัย



อ่านเพิ่มเติม